24 maart 2025
In het Oude Dorp, de voormalige kern van Houten, ligt een pleintje dat niet zou misstaan in het Openluchtmuseum, compleet met muziektent, jeu de boules-baan en middeleeuwse kerktoren. Ooit bood deze brink de lokale bevolking vertier genoeg. Maar zo rond 1980 moest Houten groeien en moderniseren, dus kwam er nog geen kilometer verderop een heel nieuw centrum met een veel groter plein: Het Rond.
Waarschijnlijk is er geen Houtenaar te vinden die echt enthousiast is over Het Rond. Naar verluidt is het ontwerp geïnspireerd door het beroemde piazza van Siena, maar in de vertaling moet er iets faliekant zijn misgegaan. Een mediterraan sfeertje zal niemand op deze tochtige tegelzee ervaren.
De recessie van die jaren hielp allicht niet mee. In plaats van chique winkels en restaurants werd het plein omringd door praktische panden: een zwembad, een bibliotheek, veel sobere huurappartementen. De grote blikvanger, een statige toren, werd op de valreep wegbezuinigd. Later is er nog behoorlijk verbouwd – wat perkjes hier, een grachtje daar, een raar goudkleurig theehuis. Maar een toeristische trekpleister zal Het Rond nooit worden.
Toen ik in ’89 in Houten kwam wonen, hing er nog een zweempje nieuwigheid rond het plein en aangrenzende winkelcentrum. Voor mijn oudere zus was dat niet genoeg, die nam liever de trein naar Hoog Catharijne, maar ikzelf was er nog wel vatbaar voor. Zo tussen m’n tiende en veertiende, toen ik ongezond vaak alleen over de fietspaden slingerde, belandde ik vroeg of laat steevast op Het Rond.
In de bieb kon je urenlang cd’s beluisteren, zonder de hete adem van een verkoper in je nek. En in de videotheek verderop waren alleen al de hoezen uiterst opwindend. Death Wish, Braindead, Porky’s Pikante Pretpark – je hoefde de plaatjes maar te zien en de film speelde zich prompt af in je hoofd.
Zeker twee keer per week fietste ik na het eten naar zwembad De Spil, dat ’s avonds op een enkele bejaarde baantjestrekker na meestal uitgestorven was. Klom ik keer op keer de glijbaan op en speelde ik in het ondiepe bad Robinson Crusoe die aanspoelt op zijn onbewoonde eiland. Bij meewarige blikken van de badmeester liet ik mezelf beschaamd naar de bodem zakken.
Sporadisch droom ik dat ik nog steeds zo routineus heen en weer fiets naar Het Rond. Ik wil wel ergens anders heen, het dorp uit, maar die verraderlijke paden leiden me alsmaar terug naar dezelfde plek. Alsof ze m’n diepste verlangens beter kennen dan ikzelf. Zoals verwoord op de website van het winkelcentrum: ‘Wat wil je nog meer dan een rondje Rond!’
(Een mooie bron over historisch Houten: www.oudhouten.nl.)
Rick de Gier 